Het Vlaams Vredesinstituut als strategische partner
Een effectieve aanpak van polarisatie en radicalisering vraagt om meer dan alleen goede bedoelingen en een sterk buikgevoel. Het vereist acties die gebaseerd zijn op harde feiten. Daarom ondersteunt het Vlaams Vredesinstituut (VVI) lokale besturen met onafhankelijk, wetenschappelijk onderzoek en evalueren zij de werking en impact van ons Expertisenetwerk.
Het Vlaams Vredesinstituut ondersteunt lokale besturen met wetenschappelijk onderzoek. Via beleids- en praktijkgericht onderzoek brengen we actuele ontwikkelingen, uitdagingen en goede praktijken in kaart. Onze publicaties – van rapporten en beleidsanalyses tot praktijkgidsen – behandelen thema’s die relevant zijn voor lokale besturen. Denk aan online vroegdetectie en preventie, lokale beeldvorming, online en schadelijke polarisatie, lokale overlegplatformen (bv. LIVC-R) en omgaan met conflict en polarisering in de klas. Zo helpen we lokale besturen en andere professionals om te handelen op basis van kennis en hun beleid en praktijk gericht te versterken.
Het Vlaams Vredesinstituut onderzoekt binnen het consortium welke nieuwe uitdagingen rond radicalisering en polarisatie zich aandienen en welke noden en vragen vandaag bij lokale besturen leven. Zo zorgen we ervoor dat het ondersteuningsaanbod aansluit bij wat lokale besturen vandaag en morgen nodig hebben.
Onderzoeksthema’s
Het Vlaams Vredesinstituut heeft de voorbije jaren expertise ontwikkeld rond verschillende aspecten van gewelddadige radicalisering en schadelijke polarisatie. Hieronder vind je een kort overzicht van hun onderzoeksthema’s.
De onderzoekers van het Vlaams Vredesinstituut kunnen op aanvraag en in functie van
beschikbaarheid kosteloos hun onderzoeksresultaten presenteren aan lokale besturen.
Radicalisering en polarisatie zijn veelgebruikte, maar vaak weinig scherp afgebakende begrippen. De voorbije jaren gingen de onderzoekers van het Vlaams
Vredesinstituut dieper in op deze thema’s. Het Vlaams Vredesinstituut ontrafelt beide concepten aan de hand van wetenschappelijke inzichten en praktijkervaring. We staan stil bij de vraag wanneer radicale ideeën, wij-zij-denken of maatschappelijke tegenstellingen problematisch worden, en wanneer ze net deel uitmaken van een democratische samenleving. We bieden reflectiepunten en praktische handvatten om radicalisering en polarisatie beter te herkennen, te duiden, en in hun context te beoordelen.
De online wereld speelt een steeds grotere rol in radicaliseringsprocessen, maar
faciliteert ook netwerken tussen daders en de voorbereiding op geweld. Tegelijk
zoeken veel lokale actoren nog naar manieren om die online dimensie mee te nemen
in een vaak sterk offline gerichte werking: hoe herken je problematische signalen, waar moet je online aanwezig zijn, en hoe bouw je dat in binnen een preventiewerking die van oudsher vooral offline georganiseerd is? Met Ask Olg-A brengt het Vlaams Vredesinstituut, samen met SAM en Textgain, onderzoeksinzichten samen over hoe lokale besturen online en offline preventiestrategieën tot één werkbaar geheel kunnen smeden.
Meer informatie:
Politieke en maatschappelijke discussies raken vandaag snel verhit, ook in de klas en op school. Leraren en directies staan voor stevige uitdagingen: hoe reageren op heftige of hatelijke uitspraken? Hoe lesgeven over gevoelige thema’s in het leerplan? Hoe gesprekken over controversiële onderwerpen vorm geven zonder dat de klas opvliegt? Op basis van wetenschappelijke inzichten bekijken we hoe conflict en polarisatie ook kansen bieden om dialoog, kritisch denken en democratische vaardigheden te versterken in een onderwijscontext. Via praktijkgidsen en paneelgesprekken vertalen we deze inzichten naar concrete handvatten voor de klasvloer.
Het Vlaams Vredesinstituut onderzocht de voorbije jaren de rol van lokale besturen en hun partners in de preventie en vroegtijdige detectie van radicalisering. We bekijken welke rollen lokale actoren kunnen opnemen, hoe lokale samenwerking georganiseerd wordt, en welke voorwaarden bijdragen aan een gedragen en werkbare aanpak. Bijzondere aandacht gaat naar de LIVC-R, het multidisciplinaire overlegplatform dat intussen is uitgegroeid tot de spil van de Belgische veiligheidsstructuur rond radicalisering, extremisme en terrorisme. We brengen de uitdagingen in kaart waarmee dit overlegplatform vandaag kampt, en de factoren die bijdragen aan een goede werking.
Het extremistische dreigingsbeeld is vandaag diffuser en complexer dan enkele jaren geleden. Het Vlaams Vredesinstituut volgt deze ontwikkelingen nauwgezet op, zowel in eigen onderzoek als in onderzoek in opdracht van de Vlaamse overheid en het Radicalisation Awareness Network (RAN) van de Europese Commissie. Voor de Vlaamse overheid toetsten we het Vlaams actieplan radicalisering aan de actuele uitdagingen en noden op het vlak van gewelddadige radicalisering. Voor het RAN brachten we de evolutie van extreemrechts geweld in kaart, en gingen we na of bestaande preventieaanpakken nog voldoende aansluiten bij de meer diverse, internationale en online gedreven vorm die extreemrechts extremisme vandaag aanneemt.
Hoe verwerven terroristische en gewelddadig extremistische actoren vuurwapens, munitie en andere wapens? In ons Europees onderzoek brengen we de belangrijkste verwervingskanalen in kaart, van legale aankoop en criminele markten tot online kanalen, conversie en zelfproductie. We hebben daarbij ook oog voor recente veranderingen in de beschikbaarheid van wapens en de betekenis daarvan voor terroristische en extremistische actoren.
Herken je een van deze uitdagingen in je eigen gemeente, of wil je gewoon eens sparren over wat er speelt? Neem gerust contact op, we denken graag mee.
Aboneer je op onze nieuwsbrief
Laat de belangrijkste inzichten rond radicalisering en polarisatie naar jou toe komen en ontvang als eerste uitnodigingen voor onze vormingen en events.
